1.2 Ερμηνεία της αλληγορίας του σπηλαίου - Συμβολισμοί

Ας φανταστούμε λοιπόν, λέει ο Σωκράτης, δεσμώτες σε μία σπηλιά, που δεν βλέπουν παρά μόνο σκιές να προβάλλονται στο βάθος πάνω στο τοίχωμα. Οι άνθρωποι αυτοί πιστεύουν ότι οι σκιές είναι η μοναδική αλήθεια. Αν τώρα ορισμένοι λυθούν από τα δεσμά τους και ανέβουν σκαλί-σκαλί προς την έξοδο, όπου λάμπει το φως του ήλιου, είναι βέβαιο ότι θα δυσανασχετήσουν από την λάμψη που πληγώνει την όρασή τους και θα επιστρέψουν στο δεσμωτήριό τους. Αν ωστόσο εξαναγκαστούν να παραμείνουν στο φως, θα αρχίσουν βαθμιαία να συνηθίζουν στη λάμψη και θα μπορέσουν να ατενίσουν τον ήλιο, που συμβολίζει την ιδέα του Αγαθού και να αναγνωρίσουν την κυριαρχία του στον κόσμο των αισθητών πραγμάτων. Από οίκτο θα θελήσουν να ελευθερώσουν τους παλαιούς συντρόφους τους. Αν όμως ξαναβρεθούν μέσα στη σπηλιά, το σκοτάδι θα βλάψει την όρασή τους και θα τους εκθέσει στην καταφρόνια των άλλων, οι οποίοι ενδέχεται να επιτεθούν στους επίδοξους ελευθερωτές τους και να τους εξοντώσουν (ευανάγνωστος υπαινιγμός στην καταδίκη σε θάνατο του Σωκράτη). Παρά τον κίνδυνο ωστόσο, ο απελευθερωμένος δεσμώτης, ο φιλόσοφος δηλαδή, έχει την υποχρέωση να κατέλθει στη σπηλιά και προσπαθήσει να αναμορφώσει τους δεσμώτες.

 

 

Βήμα 1: Διαβάζετε από το  επισυναπτόμενο αρχείο τους συμβολισμούς που είναι απαραίτητοι για την κατανόηση της ενότητας.

Βήμα 2: Να παρακολουθήσετε το βίντεο πατώντας στην παρακάτω εικόνα.

Βήμα 3: Να συμπληρώσετε τα κενά στην παρακάτω άσκηση

Βήμα 4: να κάνετε την εργασία.

Ερμηνεία αλληγορίας - Συμβολισμοί Ι.pdf
Η αλληγορία του σπηλαίου - βίντεο ( ο Πλάτων στο "Μουσείον" του - Ίδρυμα μείζονος Ελληνισμού)
Συμπλήρωση κενών

Στην παρακάτω άσκηση να συμπληρώσετε τα κενα των συμβολισμών με την ερμηνεία τους.

Σύγκριση "Πολιτείας" με δύο ποιήματα του Καβάφη

Με αφορμή την πλατωνική αλληγορία για τη σπηλιά σχολιάστε τα ακόλουθα δυο ποιήματα του Κ. Π. Καβάφη.

Α]

ΤΑ ΠΑΡΑΘΥΡΑ

 

Σ’ αυτές τες σκοτεινές κάμαρες, που περνώ

μέρες βαρυές, επάνω κάτω τριγυρνώ

για νάβρω τα παράθυρα. – Όταν ανοίξει

ένα παράθυρο θάναι παρηγορία –

Μα τα παράθυρα δεν βρίσκονται, ή δεν μπορώ

να τάβρω. Και καλλίτερα ίσως να μην τα βρω.

Ίσως το φως θάναι μια νέα τυραννία.

Ποιος ξέρει τι καινούρια πράγματα θα δείξει

 

Β]

ΤΕΙΧΗ

 

Χωρίς περίσκεψιν, χωρίς λύπην, χωρίς αιδώ

μεγάλα κ’ υψηλά τριγύρω μου έκτισαν τείχη.

 

Και κάθομαι και απελπίζομαι τώρα εδώ.

Άλλο δεν σκέπτομαι: τον νουν μου τρώγει αυτή η τύχη˙

 

διότι πράγματα πολλά έξω να κάμω είχον.

Α όταν έκτιζαν τα τείχη πώς να μην προσέξω.

 

Αλλά δεν άκουσα ποτέ κρότον κτιστών ή ήχον.

Ανεπαισθήτως μ’ έκλεισαν από τον κόσμον έξω.